مراحل ساخت زیورآلات چیست؟

مراحل ساخت زیورآلات چیست؟

ساخت زیورآلات دست‌ساز در میان خانم‌های عزیز و هنردوست بسیار پرطرفدار می‌باشد. زیورآلات دست‌ساز با وسایل اندک و قابل دسترس ساخته می‌شوند و نما و زیبایی خاصی دارند. بسیاری از خانم‌ها انواع مختلفی از این زیورآلات دست‌ساز را درست کرده و در میهمانی و جشن‌ها آن‌ها را با لباس‌های خود ست و هماهنگ می‌کنند. از این رو در این مطلب ساخت این زیورآلات را با روشی بسیار ساده بیان می‌کنیم. به گونه‌ای که خانم‌های مبتدی و تازه‌کار نیز بتوانند به راحتی و بدون مشکل این زیورآلات را ساخته و استفاده کنند. حتی بسیاری از خانم‌ها از این راه امرار معاش کرده و درآمدی را کسب می‌کنند. که در این صورت این مطلب برای آن‌ها ایده خوبی می‌باشد. در حال حاضر مدل‌ها و طرح‌های مختلفی از این زیورآلات در بازار وجود دارند که دارای مبالغ هنگفتی می‌باشند. هیچ نیازی نیست که برای خرید این کارهای هنری قیمت‌های گزافی را بپردازید. چرا که اگر با آموزش‌ها ما همراه باشید، خودتان قادر خواهید بود که به سادگی آن‌ها را در منزل درست کرده و از استفاده آن‌ها لذت ببرید.
مراحل ساخت زیورآلات:
برش و حالت دادن اولیه: ابتدا ورق یا مفتول را از جنس برنج یا مسی انتخاب کرده و آن را در اندازه مورد نظر برش می‌دهیم . بعد برای این‌که نرم شود آن را حرارت می‌دهیم. این عمل باعث استفاده راحت‌تر می‌شود. با باد دادن سیم‌ها را در طرح‌های دو لایه و سه لایه به آن‌ها شکل‌های زیبایی بدهیم و با استفاده از میخ به آن حالت می‌بخشیم.
روش جوش‌کاری: در این مرحله جوش‌ها را در اندازه‌های مختلف از جنس (برنج، مس) انتخاب می‌کنیم . قبل از این کار جوش را زیر دستگاه نورد قرار داده تا کاملا نازک شود و به وسیله قیچی آن را به قطعات ریز برش می‌دهیم. وقتی که محل اتصال مفتول و ورق را تعیین کردیم، جوش را داخل آب تنه کاه می‌گذاریم و بعد محل اتصال را جوش می‌کنیم.
روش درست کردن آب تنه کاه: ظرف کوچکی را تقریبا پر آب می‌کنیم و یک چهارم ظرفیت ظرف را پودر تنه کاه می‌ریزیم و آن را روی چراغ گاز حرارت می‌دهیم تا کاملا حل شود. میزان حرارت بستگی به کوچکی و بزرگی و نازکی کار دارد، برای این کار نیش شعله کش را عوض کرده و از نیش با حرارات کم یا زیاد استفاده کرده و محل اتصال مفتول و ورق را آن قدر حرارت می‌دهیم تا سرخ شود و جوش جمع شود و به شکل توپک کوچک درآید. بعد برای روان‌تر شدن و بهتر جوش خوردن مقدار کمی پودر تنه کاه را روی محل اتصال می‌ریزیم. بعد این عمل دیگر اجزا نیز جوش می‌کنیم.
فرزکاری: دراین مرحله قطعات جوش داده و آماده را به هم وصل می‌کنیم و کارهای آماده را با فرزکار و سوهان و سمباده‌کشی تینر می‌کنیم و جاهای جوش و اضافه‌های کار را به وسیله مینی فرز و فرز می‌کشیم. این کار را برای برطرف کردن لکه‌ها در حین جوش‌کاری انجام می‌دهیم.
زیرسازی: بعد از فرزکاری کار، می‌توان با زیرسازی تمام سیاهی و اضافه‌های تنه کار را از بین برد. برای این کار ابتدا به وسیله ذاغاب که شامل جوهر نمک یا جوهر گوگرد رقیق شده است کار‌ها را تینر می‌کنیم. روش کار این است که فلز را مفداری حرارت می‌دهیم تا گرم شود و بعد داخل محلول ذاغاب می‌گذاریم و به مدت ۵ الی ۱۰ دقیقه بستگی به تینری و کثیفی کار و نوع فلز دارد. بعد کار را از داخل ذاغاب خارج می‌کنیم و فورا آن را داخل آب می‌گذاریم و بعد می‌توان پس از خارج کردن کار آن را پرس‌کاری کرد و به وسیله یک فرچه مخصوص آن را خشک میکنیم.
آبکاری: به دو روش دست و دستگاه انجام می‌شود. آبکاری برنجه فقط مخصوص فلز برنج است و به وسیله اسید سولفوریک (تیزاب سلطانی) درست می‌شود. که ابتدا کار آماده شده را به تکه‌ای سیم می‌بندیم و داخل محلول تیزآب به مدت حدودا ۵ ثانیه قرار می‌دهیم و فورا آنرا بیرون آورده و داخل آب و بعد داخل خاک اره (آرد مشار) می‌گذاریم تا کاملا اجزا و سوراخ‌های آن خشک شود. خاک اره باعث براق شدن کار می‌شود.
روش آبکاری طلا و نقره: برای درست کردن آب نقره و یا طلا ابتدا فلز را با اسید سولفوریک داخل یک بشر(ظرف آزمایشگاهی) حرارت می‌دهیم تا تمام ناخالصی‌های فلز از بین رفته و کاملا پاک شود و بعد با آب سیانور به ازای هر نیم لیتر آب مقطر یک مثقال سیانور و یک مثقال فلز می‌گذاریم و بعد از این‌که با هم مخلوط شدند به مدت ۲۴ ساعت نگه می‌داریم تا کاملا مواد جذب هم شوند و بعد مورد استفاده قرار می‌دهیم. برای آبکاری طلا و نقره ابتدا آب نقره و طلا را داخل یک ظرف استیل می‌ریزیم و کمی گرم می‌کنیم و بعد کار را داخل آن می‌گذاریم و تکان می‌دهیم تا کار کاملا آب بگیرد و بعد خارج کرده و برس‌کاری می‌کنیم و یک بار دیگر کار را داخل آب نقره سرد می‌گذاریم و تکان می‌دهیم و بلافاصله درمی‌آوریم و داخل خاک اره می‌گذاریم تا براق و خشک شود.
مرحله نگین‌کاری: بعد از آبکاری نوبت به نگین‌کاری می‌رسد که نگین را به وسیله چنگک با چسب به محل مورد نظر چسب می‌کنیم. شیء آماده استفاده است.
زیورآلات سنتی و قدیمی امروز در نقاط بسیاری از دنیا چشم بینندگان را خیره می‌کند. آثار هنری بسیار ارزشمند و گران‌بهایی که امروزه موزه‌های معتبر داخلی و خارجی و مجموعه‌های خصوصی کلکسیونر‌های معروف دنیا را در سراسر جهان زینت بخشیده است، بیان‌گر این حقیقت می‌باشد که طلاسازان و جواهرسازان ایرانی در ادوار مختلف تاریخی چه پیش از اسلام و چه بعد از آن در ساختن اشیاء تزئینی و زیورآلات گران‌بها، از مهارت خارق‌العاده‌ای برخوردار بوده‌اند و امروزه هر بیننده‌ای که آن‌ها را در موزه‌های معروف بین‌المللی مشاهده می‌نماید، خلاقیت و توانمندی حیرت‌برانگیز سازندگان ایرانی این اشیاء را تحسین می‌کند.
شناخت ابزار ساخت زیورآلات:
چرخ نورد: دستگاهی است جهت تخت و باریک کردن و حالت دادن به مفتول سیمی به‌کار می‌رود.
مته دستی: جهت پیچاندن و باد دادن مفتول سیمی به‌کار می‌رود.
چراغ کار - گازی یا بنزینی: جهت جوش دادن و نرم کردن فلز استفاده می‌شود و شامل کپسول و رگلاتور مخصوص (جهت کارهای صنعتی و کنترل اولیه حرارت استفاده می‌شود) و شلنگ و شعله پوش و نیش می‌باشد.
شعله پوش: میزان حرارت را درمرحله دوم کنترل و تنظیم می‌کند و به رگلاتور مخصوص وصل می‌شود.
نیش: قسمتی از چراغ کار است که میزان شعله و حرارت را تنظیم می‌کند و به شعله‌پوش وصل می‌شود.
انبردست: جهت تخت کردن فلز برای ساخت زیورآلات به‌کار می‌رود.
دم باریک: مهمترین ابزار در ساخت زیورآلات سنتی می‌باشد که جهت جفت و تخت و جمع کردن و حالت دادن به‌کار می‌رود.
قیچی مخصوص زرگری: این نوع قیچی فقط در زرگری جهت برش استفاده می‌شود.
پنس: گیره‌ای است جهت گذاشتن جوش روی اتصال ورق و مفتول به‌کار می‌رود .
تخته نسوز: جنس آن از گچ است و زیرکاری جهت جوشکاری است.
چکش فلزی: برای تخت و صاف کردن ورق و مفتول به‌کار می‌رود.
پولیش: نوعی جلاسنج است و جهت پرداخت به‌کار می‌رود.
بن‌مایه: ساعدنیوز (https://saednews.com)

۵
از ۵
۵ مشارکت کننده