​​وب‌سایت شخصی فرتورچین

Forturchin Personal Website

لوگو فرتورچین

راهنمای خرید محصولات پاپیه ماشه (لاکی روغنی)

راهنمای خرید محصولات پاپیه ماشه (لاکی روغنی)

در این نوشته در ابتدا شما را با مفهوم کلی هنر پاپیه ماشه یا همان لاکی روغنی آشنا می‌نماییم . در ادامه به شما راهنمایی‌هایی خواهیم کرد در این خصوص که چنانچه قصد خرید محصولی صنایع دستی مانند قاب آینه، قلمدان و یا مجسمه‌هایی فاخر از جنس پاپیه ماشه دارید، به کدام ویژگی‌ها باید توجه کنید؟ کدام معیار‌ها ملاک تعیین قیمت یک محصول پاپیه ماشه را تعیین می‌کند؟ امیدواریم این نوشته راهنمای مفید و البته کوتاهی برای شما علاقه‌مندان و خریداران محصولات هنری و صنایع دستی باشد. در ابتدا به معرفی این هنر زیبا و موزه‌ای خواهیم پرداخت و سپس مهمترین موارد تعیین کیفیت و ارزش‌گذاری آثار پاپیه ماشه را معرفی خواهیم کرد.
پاپیه ماشه چیست؟
پاپیه ماشه یکی از رشته‌های بسیار ارزشمند و اصیل در صنایع دستی بوده که واژه‌ای فرانسوی است و در فرهنگ‌های لغت به معنای کاغذ فشرده شده می‌باشد. پاپیه ماشه در اصطلاح امروز هنر ساخت جعبه؛ قلمدان؛ قاب؛ آینه و دیگر اشیا تزیینی لاکی با طرح و نقش‌های ظریف و رنگارنگ که جنس و ماهیت آن از مقوای فشرده شده است. اگر می‌خواهید درباره این رشته، تاریخچه آن و نحوه اجرا و ساخت آثار لاکی بیشتر بدانید، می‌توانید به معرفی رشته پایپه ماشه رجوع کنید.

راهنمای خرید محصولات پاپیه ماشه (لاکی روغنی)

هنگام خرید آثار پاپیه ماشه به چه مواردی باید توجه کرد؟
ضخامت زیرساخت پاپیه ماشه به گونه‌ای باشد که هنگام استفاده از آن، تغییر فرم ندهد. از آن‌جایی که آثار پاپیه ماشه اغلب علاوه بر زینتی بودن، کاربردی نیز هستند، با توجه به کاربرد آن‌ها باید از مقدار معینی کاغذ و مقوا با ضخامت متناسب در کار استفاده شده باشد تا در صورت ضربات احتمالی خفیف به اثر یا حمل وسیله‌ای در درون آن‌ها، آثار پاپیه ماشه دچار تغییر فرم نشود.
زیر ساخت نباید دارای لبه‌های تیز و برنده باشد.
درست است که مواد اولیه پایپه ماشه خمیری از کاغذ و مقوا بوده ولی هنرمند سازنده نباید از پرداخت صحیح آن و رفع نواقصی که ممکن است موجب بریدن دست شما هنگام استفاده از آن شود، غافل شده باشد. چرا که همین خمیر به ظاهر نرم و لطیف پس از خشک شدن و ترکیب با چسب‌های مخصوص به اندازه قابل توجهی سخت خواهد شد. حال اثر پایپه ماشه جلد کتاب است یا قاب آینه… قلمدان است یا مجسمه‌ای مدرن و امروز…
تمام سطوح باید بوم‌سازی شده باشد تا متن کاغذی کار به هیچ وجه مشخص نباشد.
اگر می‌خواهید به طور مفصل  بدانید بوم‌سازی آثار پاپیه ماشه چگونه انجام می‌شود، می‌توانید به معرفی رشته پاپیه ماشه، قسمت بوم‌سازی آن رجوع کنید. اما به‌صورت کلی بوم‌سازی به ساخت و ساز و تزییناتی که قبل از نقاشی بر روی آثار لاکی و روغنی یا همان پاپیه ماشه با مواد مختلف انجام می‌گردد، گفته می‌شود. این مرحله باید توسط هنرمند به دقت و با صرف زمان کافی انجام گیرد. زیرا در صورت آشکار بودن قسمتی از زیرساخت کاغذی کار، اثر پاپیه ماشه جلوه خوبی نخواهد داشت.

راهنمای خرید محصولات پاپیه ماشه (لاکی روغنی)

زیرساخت باید از سطح اتکای مناسبی برخوردار باشد.
از آن‌جایی که اکثر آثار پایپه ماشه مانند قلمدان‌ها، جلدها و… به کمک قالب ساخته می‌شوند و سپس به کمک انواع سوهان‌ها پرداخت خواهند شد، انتظار می‌رود از ایستایی خوبی برخوردار باشند. در صورتی که اثری که قصد خرید آن را دارید به طور مثال مجسمه پاپیه ماشه‌ای باشد که بدون قالب ساخته شده، حتما قبل از خرید آن را روی سطح همواری گذاشته و از اتکای قابل قبول آن اطمینان حاصل کنید.
بر روی همه سطوح پایپه ماشه روغن زده شده باشد.
روغن‌کاری به روی آثار پاپیه ماشه به دو دلیل انجام می‌شود: اول آن که رطوبت محیط به داخل زیر ساخت مقوایی نفوذ نکند و دلیل دوم جلا بخشیدن به کلیت اثر لاکی روغنی است.
طرح و نقش روی اثر پاپیه ماشه با استفاده از قلم‌مو و رنگ باشد.
متاسفانه برای سرعت بخشیدن در تولید آثار پاپیه ماشه، تولیدکنندگان گاهی از عکس برگردان به روی آثار استفاده می‌کنند. دقت کنید که نقاشی، تذهیب یا نگارگری و گل و مرغ کار شده روی اثر، دستی کار شده باشد.

راهنمای خرید محصولات پاپیه ماشه (لاکی روغنی)

چه مواردی در ارزش‌گذاری یک اثر پاپیه ماشه (لاکی روغنی) موثر است؟
طرح‌های کار شده روی آثار پاپیه ماشه از اصالت ایرانی برخوردار باشد.
درست است که پایپه ماشه فقط مختص هنر ایران نیست و در کشورهایی چون فرانسه و انگلستان نیز به ساخت آن مشغول بوده‌اند. اما از آن‌جایی که این هنر، مخصوصا در دوران صفویه به شکل قابل توجهی در ایران رشد و پیشرفت کرد و جای خود را در صنایع دستی این مرز و بوم کهن باز کرد و ساخت آثاری چون قلمدان، آینه و جلدهایی برای کتب نفیسی چون قرآن توسط هنرمندان ایرانی شکل گرفت، پس در نتیجه هر چه نقش و طرح ایرانی تر باشد، اثر پاپیه ماشه ارزشمندتر است. نقوشی چون تذهیب، گل و مرغ، نگارگری و حتی خوشنویسی به روی این آثار از این جمله‌اند.
ثبت اسم هنرمند یا نشان او، تاریخ و محل ساخت اثر در پشت آن یا در گوشه‌ای از اثر به عنوان امضا و شناسنامه اثر میناکاری شده ضروری است:
مانند بسیاری دیگر از دست سازه‌های هنری، امضاء هنرمند بر روی یک محصول پایپه ماشه، از مهمترین معیارهای ارزش‌گذاری آن اثر خواهد بود. امضای هنرمندان شناخته شده و مطرح در عرصه‌ی هنر سنتی پایپه ماشه، می‌تواند ارزش آن را در حد قابل توجه‌ای بالا ببرد.
هر چه آثار ساخته شده و نقوش روی آن‌ها جدیدتر باشد، اثر دارای ارزش بیشتری است.
خلاقیت و ذوق هنرمند در خلق اثر، همیشه آن را متفاوت می‌کند. این تفاوت و بدیع بودن در جهت درست، می‌تواند اثر پاپیه ماشه‌ای که قصد خرید آن را دارید، با ارزش تر بکند.
در صورتی که اثر پاپیه ماشه کاربردی متفاوت از کاربرد‌های آثار ساخته شده پیشین داشته باشد، می‌تواند در ارزش‌گذاری موثر واقع شود.
گاهی ایده‌های جدید، موجب ساخت آثاری با کاربردهای جدید می‌شوند. در صورتی که کاربرد جدیدی در اثر پایپه ماشه‌ای که چشم شما را گرفته دیدید،  دقت کنید که کاربرد متناسب با ماده اولیه آن باشد و در صورت داشتن این تناسب، این مورد نیز در ارزش‌گذاری مثبت اثر می‌تواند تاثیر گذار باشد.

راهنمای خرید محصولات پاپیه ماشه (لاکی روغنی)

گردآوری و تدوین : مینو فرهمند
بن‌مایه: صنایع دستی ایران (https://irancrafts.me)

۵
از ۵
۳ مشارکت کننده