جانوران مهره‌دار - خزندگان: گونه‌های خانواده‌ی گکویان دم‌پخ (بخش نخست)

جانوران مهره‌دار - خزندگان: گونه‌های خانواده‌ی گکویان دُم‌پخ (بخش نخست)

خانواده‌ی گکویان دُم‌پخ یا گِردانگشتان Sphaerodactylidae، خانواده‌ای از زیرراسته‌ی مارمولک‌سانیان، از راسته‌ی پولک‌داران و از رده‌ی خزندگان هستند. از برجسته‌ترین گونه‌های این خانواده می‌توان گکوهای کوتوله، انگشت‌گِرد و شگفت‌انگیر را نام برد. گونه‌های خانواده‌ی گکویان دُم‌پخ در قاره‌ی آمریکا، جنوب اروپا، شمال آفریقا، منطقه‌ی خاورمیانه و آسیای میانه زندگی می‌کنند. این جانوران بدنی باریک و پوشیده از پولک، دُمی دراز و دست‌ها و پاهایی کوتاه با انگشتانی چسبناک برای بالا رفتن از بلندی‌های هموار دارند. (هرچند برخی از آنان پد چسبناک سر انگشتان را ندارند.) همچنین چشمان این مارمولک‌ها بدون پلک است. آنان برای پاکیزه نگاه داشتن پوسته‌ی چشم‌های‌شان، آن‌ها را می‌لیسند. گونه‌های خانواده‌ی گکویان دُم‌پخ رفتار دفاعی خودوابُری دارند. آنان برای فرار از چنگ شکارگران و گیج کردن آنان، دُم خود را وابریده و می‌اندازند. گکوها می‌توانند دُم جدا شده‌ی خود را دوباره بازسازی کنند. گکوی کوتوله‌ی خاراگوا با درازای ۳ سانتی‌متر و گکوی جزیره‌ی سنت جورج با درازای ۲۳ سانتی‌متر، کوچک‌ترین و بزرگ‌ترین گونه‌های خانواده‌ی گکویان دُم‌پخ به‌شمار می‌روند. در این نوشته که به بخش نخست خانواده‌ی گکویان دُم‌پخ می‌پردازد با ۳۱ گونه (از ۶۲ گونه) آشنا می‌شویم.
چند نکته برای آشنایی بیشتر با مارمولک‌ها: بیشتر مارمولک‌ها دارای ۴ دست و پا هستند و با شیوه‌ی گام برداشتن، جابه‌جا می‌شوند. شمار اندکی از آنان مانند مارمولک‌های بی‌پا، دست و پا ندارند و همانند مارها هستند. برخی از مارمولک‌ها همچون مارمولک‌های پرنده دارای توانایی گونه‌ای پرواز به‌نام گلاید کردن یا سُر خوردن هستند. آنان در این روش می‌توانند تا ۶۰ متر پرواز کنند. برخی دیگر از مارمولک‌ها می‌توانند رو دو پای خود بایستند و بدوند. مارمولک‌های باسیلیسک نیز این توانایی را دارند که روی آب بدوند. بدن مارمولک‌ها پوشیده از پولک است. پولک‌ها از بخار شدن آب بدن جلوگیری می‌کنند و بدین‌گونه مارمولک می‌تواند در زیستگاه‌های خشک نیز زندگی کند. مارمولک‌ها جانورانی خونسرد بوده و نمی‌توانند دمای بدن خود را تنظیم کنند. آنان برای دریافت گرما به خورشید وابسته هستند. از همین روی جانورانی روزگرد هستند (به‌جز گکوها).
مارمولک‌ها دید پیشرفته‌ای دارند و می‌توانند رنگ‌ها را ببینند. برخی از آنان همچون ایگواناها دارای چشم سومی بر روی سر خود هستند. این اندام تنها عدسی و شبکیه داشته و توانایی تصویرسازی ندارد، ولی می‌تواند تاریکی یا روشنایی و حرکت جانوران شکارگر پیرامون مارمولک را شناسایی کند. مارمولک‌ها برای دفاع در برابر جانوران شکارگر، شیوه‌ها و ابزارهایی همچون زهر، خودوابُری و پوشیدگی یا هم‌رنگی با پیرامون خود را به‌کارگیری می‌کنند. خودوابُری یا بریدن اندام، رفتاری دفاعی است که در ایگواناها دیده می‌شود. مارمولک‌ها برای فرار از چنگ شکارگران و گیج کردن آنان، یک یا چند اندام بدن خود را وابریده و می‌اندازند. آنان می‌توانند اندام جدا شده‌ی خود را دوباره بازسازی کنند. بیشتر مارمولک‌ها تخم‌گذارند. نزدیک به ۲۰ درصد از آنان زنده‌زا هستند و شمار کمی می‌توانند بکرزایی کنند. بکرزایی گونه‌ای زادآوری است که در آن از تخمک بارور نشده، جانوری کامل زاده شود.

 

سرده‌ی Aristelliger

 

گکوی جزیره‌ی سنت جورج

نام: گکوی جزیره‌ی سنت جورج Saint George Island gecko
نام علمی: Aristelliger georgeensis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: کشور بلیز و جزیره‌های کارائیبی کشورهای کلمبیا، هندوراس و مکزیک در آمریکای مرکزی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۱۱/۵ سانتی‌متر برای نرها و ۸/۳ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: J.D. Willson

 

گکوی کارائیبی هِشت

نام: گکوی کارائیبی هِشت Hecht's Caribbean gecko
نام علمی: Aristelliger hechti
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جزیره‌ی امبرگریس از جزیره‌های تورکس و کایکوس (از سرزمین‌های فرادریایی فرانسه) در دریای کارائیب و آمریکای مرکزی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۹ سانتی‌متر برای نرها و ۷/۵ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Joe Burgess

 

گکوی کروکینگ جامائیکایی

نام: گکوی کروکینگ جامائیکایی Jamaican croaking gecko
نام علمی: Aristelliger praesignis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: کشور جزیره‌ای جامائیکا و جزیره‌های کِیمَن (از سرزمین‌های فرادریایی بریتانیا) در دریای کارائیب و آمریکای مرکزی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۸/۵ سانتی‌متر برای نرها و ۶/۵ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Aaron Griffing

 

سرده‌ی Chatogekko

 

گکوی کوتوله‌ی برزیلی

نام: گکوی کوتوله‌ی برزیلی Brazilian pygmy gecko
نام علمی: Chatogekko amazonicus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشورهای سورینام، گویان فرانسه، جنوب گویان، جنوب ونزوئلا و شمال برزیل در آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۱/۸ تا ۲/۱ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Aaron Bloch

 

سرده‌ی Coleodactylus

 

گکوی نیم‌روزان

نام: گکوی نیم‌روزان Meridian gecko
نام علمی: Coleodactylus meridionalis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های ایالت‌های باهیا، سئارا، پارا، پارائیبا، پرنامبوکو و سرژیپه در شرق و شمال شرقی کشور برزیل در آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۲ تا ۲/۸ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Sanjay Veiga

 

سرده‌ی Euleptes

 

گکوی انگشت‌برگی اروپایی

نام: گکوی انگشت‌برگی اروپایی European leaf-toed gecko
نام علمی: Euleptes europaea
پایندگی: گونه‌ی در نزدیکی هشدار (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: کرانه‌های سنگی کشورهای فرانسه، ایتالیا و تونس و همچنین برخی از جزیره‌های آن‌ها در دریای مدیترانه
اندازه: بدن به درازای ۶ تا ۸ سانتی‌متر، دُم نزدیک به یک دوم درازای بدن

نگاره: Alexandre Roux

 

سرده‌ی گکوهای کوتوله Gonatodes

 

گکوی سر زرد

نام: گکوی سر زرد Yellow-headed gecko
نام علمی: Gonatodes albogularis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های خشک گرمسیری، لبه‌ی جنگل‌ها، نزدیک خانه‌ها، کشت‌زارها و باغ‌های کشور مکزیک در جنوب آمریکای شمالی، سراسر آمریکای مرکزی و کشورهای کلمبیا و ونزوئلا در شمال آمریکای جنوبی و همچنین کشورهای جزیره‌ای کوبا، جامائیکا، هائیتی و جمهوری دومینیکن در دریای کارائیب
اندازه: بدن به درازای ۶/۹ تا ۱۰ سانتی‌متر، دُم کمی بیشتر از یک دوم درازای بدن

نگاره: Frank Deschandol
(آشنایی بیشتر با گکوی سر زرد)

 

گکوی حلقه‌دار

نام: گکوی حلقه‌دار Annulated gecko
نام علمی: Gonatodes annularis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: کشورهای سورینام، گویان، گویان فرانسه، شرق ونزوئلا و ایالت‌های آماپا و پارا در شمال برزیل در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵/۱ سانتی‌متر برای نرها و ۵/۵ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Leonardo Salas

 

گکوی آنتیل

نام: گکوی آنتیل Antilles gecko
نام علمی: Gonatodes antillensis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جزیره‌های بونیر، آروبا و کوراسائو (از سرزمین‌های فرادریایی هلند) در دریای کارائیب و شمال کشور ونزوئلا در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳/۳ تا ۳/۸ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Jake Scott

 

گکوی سرسپری

نام: گکوی سرسپری Shieldhead gecko
نام علمی: Gonatodes caudiscutatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشورهای کلمبیا و اکوادور در شمال غربی آمریکای جنوبی
اندازه: بدن به درازای ۹ سانتی‌متر، دُم نزدیک به یک دوم درازای بدن

نگاره: Alberto Sanchez Vialas

 

گکوی برلیان آمریکای جنوبی

نام: گکوی برلیان آمریکای جنوبی Brilliant South American gecko
نام علمی: Gonatodes ceciliae
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشور جزیره‌ای ترینیداد و توباگو در دریای کارائیب و ونزوئلا در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: بدن به درازای ۱۲ سانتی‌متر، دُم نزدیک به یک دوم درازای بدن

نگاره: Thomas Ostrowski

 

گکوی اوشونِسی

نام: گکوی اوشونِسی O'Shaughnessy's gecko
نام علمی: Gonatodes concinnatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشورهای اکوادور، کلمبیا، شمال ونزوئلا، شمال غربی برزیل و شمال پرو در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵/۲ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Kenny Wray

 

گکوی پنجه‌دار گرنادین‌ها

نام: گکوی پنجه‌دار گرنادین‌ها Grenadines clawed gecko
نام علمی: Gonatodes daudini
پایندگی: گونه‌ی رو به نابودی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جزیره‌ی یونیِن وابسته به کشور جزیره‌ای سنت وینسنت و گرنادین‌ها در دریای کارائیب در آمریکای مرکزی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳/۱ سانتی‌متر برای نرها و ۲/۹ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Joe Burgess

 

گکوی هِیسمَن

نام: گکوی هِیسمَن Haseman's gecko
نام علمی: Gonatodes hasemani
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های شمال کشور بولیوی، شمال برزیل، جنوب شرقی کلمبیا و شرق پرو در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴/۶ سانتی‌متر برای نرها و ۴ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Kainã Negreiros

 

گکوی ترینیداد

نام: گکوی ترینیداد Trinidad gecko
نام علمی: Gonatodes humeralis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشور جزیره‌ای ترینیداد و توباگو در دریای کارائیب و همچنین کشورهای سورینام، گویان، گویان فرانسه، ونزوئلا، کلمبیا، اکوادور، پرو، بولیوی و شمال برزیل در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴/۱ سانتی‌متر برای نرها و ۴ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Jake Scott

 

گکوی خال‌چشم

نام: گکوی خال‌چشم Eyespot gecko
نام علمی: Gonatodes ocellatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های جزیره‌ی توباگو وابسته به کشور جزیره‌ای ترینیداد و توباگو در دریای کارائیب در آمریکای مرکزی
اندازه: بدن به درازای ۱۱ سانتی‌متر، دُم نزدیک به یک دوم درازای بدن

نگاره: Charles Sharp

 

گکوی راه‌راه ویگمَن

نام: گکوی راه‌راه ویگمَن Wiegmann's striped gecko
نام علمی: Gonatodes vittatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشور جزیره‌ای ترینیداد و توباگو و جزیره‌های آروبا و کوراسائو (از سرزمین‌های فرادریایی هلند) در دریای کارائیب و بخش‌هایی از کشورهای ونزوئلا و کلمبیا در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: بدن به درازای ۷ تا ۷/۵ سانتی‌متر، دُم نزدیک به یک دوم درازای بدن

نگاره: Jake Scott

 

سرده‌ی گکوهای چشم‌پولکی Lepidoblepharis

 

گکوی خال‌زرد

نام: گکوی خال‌زرد Yellow-spotted gecko
نام علمی: Lepidoblepharis xanthostigma
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشورهای نیکاراگوئه، کاستاریکا و پاناما در آمریکای مرکزی و کلمبیا در شمال غربی آمریکای جنوبی
اندازه: -

نگاره: Fernando Iglesias

 

سرده‌ی گکوهای سنگی Pristurus

 

گکوی سنگی عبد الکوری

نام: گکوی سنگی عبد الکوری Abdel Kuri rock gecko
نام علمی: Pristurus abdelkuri
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جزیره‌ی عبد الکوری وابسته به کشور یمن در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳/۵ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Edoardo Razzetti

 

گکوی سنگی کارتِر

نام: گکوی سنگی کارتِر Carter's rock gecko
نام علمی: Pristurus carteri
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌ها و شهرهای کشورهای عمان، عربستان، امارات و یمن در جزیره‌مانند عربستان و جزیره‌مانند سینا در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵ تا ۶ سانتی‌متر، دُم به درازای ۳ سانتی‌متر

نگاره: Roberto Sindaco
(آشنایی بیشتر با گکوی سنگی کارتِر)

 

گکوی سنگی عمانی

نام: گکوی سنگی عمانی Oman rock gecko
نام علمی: Pristurus celerrimus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی بیابان‌های کشورهای عمان و امارات در جزیره‌مانند عربستان در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: -

نگاره: Todd Pierson

 

گکوی سنگی والنسین

نام: گکوی سنگی والنسین Valenciennes rock gecko
نام علمی: Pristurus crucifer
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی بخش‌هایی از کشور عربستان در غرب قاره‌ی آسیا و کشورهای اریتره، اتیوپی، کنیا و سومالی در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: -

نگاره: Vlada Trailin

 

گکوی سنگی گالاهِر

نام: گکوی سنگی گالاهِر Gallagher's rock gecko
نام علمی: Pristurus gallagheri
پایندگی: گونه‌ی در نزدیکی هشدار (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی بیابان‌های شمال کشور عمان در جزیره‌مانند عربستان در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: -

نگاره: Anders Zimny

 

گکوی سنگی ایرانی

نام: گکوی سنگی ایرانی Persia rock gecko
نام علمی: Pristurus rupestris
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌ها، کرانه‌های خشک، منطقه‌های سنگی و بوته‌زارها و درخت‌زارهای باز خشک کشورهای عربستان، ایران، پاکستان، سومالی و اریتره در منطقه‌ی خاورمیانه و شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳/۲ سانتی‌متر، دُم به درازای ۵/۳ سانتی‌متر

نگاره: Alexandre Roux

 

سرده‌ی گکوهای پنجه‌دار آمریکای جنوبی Pseudogonatodes

 

گکوی کوتوله‌ی آمازون

نام: گکوی کوتوله‌ی آمازون Amazon pigmy gecko
نام علمی: Pseudogonatodes guianensis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشورهای سورینام، گویان، گویان فرانسه، جنوب ونزوئلا، شمال غربی برزیل، کلمبیا، اکوادور و شمال پرو در شمال آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۲/۸ سانتی‌متر برای نرها و ۳ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Kenny Wray

 

سرده‌ی گکوهای روزگرد اطلس Quedenfeldtia

 

گکوی روزگرد اطلس

نام: گکوی روزگرد اطلس Atlas day gecko
نام علمی: Quedenfeldtia moerens
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی غرب کشور مراکش و صحرای غربی در شمال غربی قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴/۲ سانتی‌متر، دُم ۱/۵ برابر این اندازه

نگاره: Jérémy Jalabert

 

Quedenfeldtia trachyblepharus

نام: -
نام علمی: Quedenfeldtia trachyblepharus
پایندگی: گونه‌ی در نزدیکی هشدار (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی جنوبی غربی کشور مراکش در شمال غربی قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴/۴ سانتی‌متر، دُم ۱/۵ برابر این اندازه

نگاره: Alberto Sanchez Vialas

 

سرده‌ی گکوهای انگشت‌مارمولکی Saurodactylus

 

گکوی انگشت‌مارمولکی مراکشی

نام: گکوی انگشت‌مارمولکی مراکشی Morocco lizard-fingered gecko
نام علمی: Saurodactylus brosseti
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های معتدل، منطقه‌های سنگی، کشت‌زارها و چراگاه‌های غرب کشور مراکش در شمال غربی قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳/۱ سانتی‌متر، دُم به درازای ۳/۶ سانتی‌متر

نگاره: Fernando Iglesias

 

گکوی انگشت‌مارمولکی نواری

نام: گکوی انگشت‌مارمولکی نواری Banded lizard-fingered gecko
نام علمی: Saurodactylus fasciatus
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های معتدل، درختچه‌زارهای مدیترانه‌ای، منطقه‌های سنگی، کشت‌زارها و چراگاه‌های کشور مراکش در شمال غربی قاره‌ی آفریقا
اندازه: -

نگاره: Abdellah Bouazza

 

سرده‌ی گکوهای انگشت‌گرد Sphaerodactylus

 

گکوی خال‌چشمی

نام: گکوی خال‌چشمی Ocellated gecko
نام علمی: Sphaerodactylus argus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشورهای جزیره‌ای جامائیکا، کوبا و باهاما در دریای کارائیب و همچنین جزیره‌مانند یوکاتان در کشور مکزیک در آمریکای مرکزی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳/۳ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Jake Scott

 

گکوی کوتوله‌ی خاراگوا

نام: گکوی کوتوله‌ی خاراگوا Jaragua dwarf gecko
نام علمی: Sphaerodactylus ariasae
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های پارک ملی خاراگوا در استان پدرنالس در جنوب غربی کشور جمهوری دومینیکن در دریای کارائیب در آمریکای مرکزی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۱/۴ تا ۱/۸ سانتی‌متر، دُم کوتاه‌تر از این اندازه

نگاره: M.R.Bobadilla

 

گونه‌های خانواده‌ی گکویان دُم‌پخ (بخش نخست) - (بخش دوم)

 

بن‌مایگان: wikipedia
گردآوری: فرتورچین

۵
از ۵
۱۱ مشارکت کننده