جانوران مهره‌دار - خزندگان: گونه‌های خانواده‌ی گکویان (بخش دهم)

جانوران مهره‌دار - خزندگان: گونه‌های خانواده‌ی گکویان (بخش دهم)

خانواده‌ی گکویان Gekkonidae، خانواده‌ای از زیرراسته‌ی مارمولک‌سانیان، از راسته‌ی پولک‌داران و از رده‌ی خزندگان هستند. در این نوشته که به بخش دهم خانواده‌ی گکویان می‌پردازد با ۳۰ گونه (از ۲۹۸ گونه) آشنا می‌شویم.

 

دنباله‌ی زیرخانواده‌ی گکوئیان Gekkoninae
سرده‌ی گکوهای انگشت‌کوتاه Stenodactylus

 

گکوی انگشت‌کوتاه ایرانی

نام: گکوی انگشت‌کوتاه ایرانی Iranian short-fingered gecko
نام علمی: Stenodactylus affinis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنوب شرقی استان خوزستان و جنوب استان فارس در کشور ایران و جنوب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۶ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی انگشت‌کوتاه خاورمیانه

نام: گکوی انگشت‌کوتاه خاورمیانه Middle Eastern short-fingered gecko
نام علمی: Stenodactylus doriae
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های بیابانی و کرانه‌ای خشک کشورهای ایران، عراق، عربستان، امارات، عمان، اردن و کویت در منطقه‌ی خاورمیانه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۸/۳ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی انگشت‌کوتاه اردنی

نام: گکوی انگشت‌کوتاه اردنی Jordan short-fingered gecko
نام علمی: Stenodactylus grandiceps
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای اردن، سوریه، شمال عربستان، شمال غربی عراق و جنوب شرقی ترکیه در منطقه‌ی خاورمیانه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵/۵ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی شنی شرقی

نام: گکوی شنی شرقی Eastern sand gecko
نام علمی: Stenodactylus leptocosymbotes
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای عمان، شرق امارات و جنوب شرقی یمن در منطقه‌ی خاورمیانه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۸ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی برازنده‌ی شرقی

نام: گکوی برازنده‌ی شرقی Northern Elegant Gecko
نام علمی: Stenodactylus mauritanicus
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای مصر، لیبی، تونس، الجزایر، مراکش و صحرای غربی در شمال قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴/۵ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی انگشت‌کوتاه اندرسون

نام: گکوی انگشت‌کوتاه اندرسون Anderson's short-fingered gecko
نام علمی: Stenodactylus petrii
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های خشک کشورهای مراکش، صحرای غربی، مصر، الجزایر، تونس، لیبی، سودان، سنگال، موریتانی، مالی، اریتره و نیجر در شمال قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۶/۱ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی انگشت‌کوتاه اسلِوین

نام: گکوی انگشت‌کوتاه اسلِوین Slevin's short-fingered gecko
نام علمی: Stenodactylus slevini
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای بحرین، قطر، کویت، جنوب عراق، جنوب اردن، شمال غربی عربستان، غرب امارات و یمن در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۶/۳ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی انگشت‌کوتاه لیختن‌اشتاین

نام: گکوی انگشت‌کوتاه لیختن‌اشتاین Lichtenstein's short-fingered gecko
نام علمی: Stenodactylus sthenodactylus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: دشت‌های خشک و بیابان‌های کشورهای مراکش، صحرای غربی، لیبی، الجزایر، تونس، مصر، اردن، موریتانی، اتیوپی، اریتره، سودان، سودان جنوبی، کنیا، مالی، سوریه و عربستان در شمال قاره‌ی آفریقا و منطقه‌ی خاورمیانه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵/۷ سانتی‌متر، دُم کوتاه‌تر از این اندازه

 

سرده‌ی Trachydactylus

 

گکوی سنگی بزرگ

نام: گکوی سنگی بزرگ Spacious rock gecko
نام علمی: Trachydactylus hajarensis
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای امارات و عمان در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵ تا ۶/۷ سانتی‌متر، دُم کوتاه‌تر از این اندازه

 

سرده‌ی Trigonodactylus

 

گکوی انگشت‌کوتاه عربی

نام: گکوی انگشت‌کوتاه عربی Arabian short-fingered gecko
نام علمی: Trigonodactylus arabicus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای عربستان، قطر، امارات، بحرین، کویت، ایران، اردن و جنوب عمان در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

سرده‌ی گکوهای کوتوله Tropiocolotes

 

گکوی شنی الجزایری

نام: گکوی شنی الجزایری Algerian sand gecko
نام علمی: Tropiocolotes algericus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای مراکش، موریتانی، تونس، صحرای غربی و شمال الجزایر در شمال غربی قاره‌ی آفریقا
اندازه: -

 

گکوی ناتِرِر

نام: گکوی ناتِرِر Natterer's gecko
نام علمی: Tropiocolotes nattereri
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای مصر، اردن و عربستان در شمال شرقی قاره‌ی آفریقا و غرب آسیا
اندازه: بدن به درازای ۱۰ سانتی‌متر

 

گکوی شنی اِسکورتِچی

نام: گکوی شنی اِسکورتِچی Scortecci's sand gecko
نام علمی: Tropiocolotes scorteccii
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای عمان و یمن در غرب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۲ تا ۳ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی کوتوله‌ی اِشتودنِر

نام: گکوی کوتوله‌ی اِشتودنِر Steudner's dwarf gecko
نام علمی: Tropiocolotes steudneri
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای الجزایر، مصر، اتیوپی، جنوب شرقی لیبی، شمال سودان، اردن و ایران در شمال قاره‌ی آفریقا و غرب آسیا
اندازه: بدن به درازای ۵ تا ۶ سانتی‌متر

 

گکوی شنی شمالی

نام: گکوی شنی شمالی Northern sand gecko
نام علمی: Tropiocolotes tripolitanus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌های کشورهای مراکش، الجزایر، تونس، لیبی، مصر، موریتانی، نیجر، سومالی، مالی، سودان و چاد در شمال قاره‌ی آفریقا
اندازه: -

 

سرده‌ی Parsigecko

 

گکوی پارسی ضیایی

نام: گکوی پارسی ضیایی Ziaie's Pars-gecko
نام علمی: Parsigecko ziaiei
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های بیابانی و نیمه‌بیابانی استان هرمزگان در جنوب کشور ایران و جنوب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۳/۹ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

سرده‌ی Toropuku

 

گکوی جزیره‌ی استیون

نام: گکوی جزیره‌ی استیون Stephen's Island gecko
نام علمی: Toropuku stephensi
پایندگی: گونه‌ی در دسترس آسیب (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های و درختچه‌زارهای کرانه‌ای کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۸ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

سرده‌ی Woodworthia

 

گکوی کنتربری

نام: گکوی کنتربری Canterbury gecko
نام علمی: Woodworthia brunnea
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌ها، درختچه‌زارها و تپه‌شنی‌های کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۵/۳ تا ۸ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی راه‌راه طلایی

نام: گکوی راه‌راه طلایی Gold-striped gecko
نام علمی: Woodworthia chrysosiretica
پایندگی: گونه‌ی در نزدیکی هشدار (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌ها و درختچه‌زارهای کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: بدن به درازای ۱۴ سانتی‌متر

 

گکوی معمولی نیوزیلند

نام: گکوی معمولی نیوزیلند New Zealand common gecko
نام علمی: Woodworthia maculata
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: بدن به درازای ۱۵/۵ سانتی‌متر

 

سرده‌ی گکوهای جنگلی Mokopirirakau

 

گکوی چشم‌سیاه اوتاگو

نام: گکوی چشم‌سیاه اوتاگو Otago black-eyed gecko
نام علمی: Mokopirirakau galaxias
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های و منطقه‌های سنگی کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۷/۶ تا ۸/۴ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی جنگلی

نام: گکوی جنگلی Forest gecko
نام علمی: Mokopirirakau granulatus
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های و درختچه‌زارهای کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۶ تا ۹/۱ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی چشم‌سیاه

نام: گکوی چشم‌سیاه Black-eyed gecko
نام علمی: Mokopirirakau kahutarae
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی و کوهستانی کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۹/۶ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی ابری

نام: گکوی ابری Cloudy gecko
نام علمی: Mokopirirakau nebulosus
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های، درختچه‌زارها و منطقه‌های سنگی کشور نیوزیلند در قاره‌ی اقیانوسیه
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۹ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

سرده‌ی Microgecko

 

گکوی کوتوله‌ی چابهاری

نام: گکوی کوتوله‌ی چابهاری Chabahar dwarf gecko
نام علمی: Microgecko chabaharensis
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: استان بلوچستان در جنوب شرقی کشور ایران و جنوب قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۲/۸ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

 

گکوی کوتوله‌ی نواری

نام: گکوی کوتوله‌ی نواری Banded dwarf gecko
نام علمی: Microgecko helenae
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های کوهستانی غرب رشته‌کوه زاگرس در استان‌های خوزستان و بوشهر در جنوب غربی کشور ایران و جنوب قاره‌ی آسیا
اندازه: بدن به درازای ۶ تا ۷ سانتی‌متر، دُم یک دوم درازای بدن

 

Microgecko latifi

نام: گکوی کوتوله‌ی لطیفی Latifi's dwarf gecko
نام علمی: Microgecko latifi
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های کوهستانی رشته‌کوه زاگرس در استان‌های فارس، کرمان و مرکزی در کشور ایران و جنوب قاره‌ی آسیا
اندازه: -

 

گکوی کوتوله‌ی ایرانی

نام: گکوی کوتوله‌ی ایرانی Persian dwarf gecko
نام علمی: Microgecko persicus
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های نیمه‌بیابانی کوه‌ها و دامنه‌های کشورهای ایران، عراق و پاکستان در منطقه‌ی خاورمیانه
اندازه: بدن به درازای ۷ تا ۸ سانتی‌متر، دُم یک دوم درازای بدن

 

سرده‌ی Tenuidactylus

 

گکوی انگشت‌خمیده‌ی کاسپین (خزری)

نام: گکوی انگشت‌خمیده‌ی کاسپین (خزری) Caspian bent-toed gecko
نام علمی: Tenuidactylus caspius
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی و کوهستانی کشورهای ترکمنستان، ازبکستان، جنوب غربی قزاقستان، جنوب تاجیکستان، جنوب روسیه، گرجستان، ارمنستان، آذربایجان، جنوب ایران و شمال افغانستان در قاره‌ی آسیا
اندازه: بدن به درازای ۱۶ سانتی‌متر

 

گکوی انگشت‌دراز نیکولسکی

نام: گکوی انگشت‌دراز نیکولسکی Nikolsky's long-toed gecko
نام علمی: Tenuidactylus longipes
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی شرق ایران، جنوب ترکمنستان و جنوب غربی افغانستان در قاره‌ی آسیا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازی ۶/۹ سانتی‌متر، دُم به درازای ۹/۷ سانتی‌متر

 

گونه‌های خانواده‌ی گکویان (بخش نخست) - (بخش دوم) - (بخش سوم) - (بخش چهارم) - (بخش پنجم) - (بخش ششم) - (بخش هفتم) - (بخش هشتم) - (بخش نهم) - (بخش دهم)

 

بن‌مایگان: wikipedia
گردآوری: فرتورچین

۵
از ۵
۱ مشارکت کننده