جانوران مهره‌دار - خزندگان: گونه‌های خانواده‌ی گکویان (بخش سوم)

جانوران مهره‌دار - خزندگان: گونه‌های خانواده‌ی گکویان (بخش سوم)

خانواده‌ی گکویان Gekkonidae، خانواده‌ای از زیرراسته‌ی مارمولک‌سانیان، از راسته‌ی پولک‌داران و از رده‌ی خزندگان هستند. در این نوشته که به بخش سوم خانواده‌ی گکویان می‌پردازد با ۳۰ گونه (از ۲۹۸ گونه) آشنا می‌شویم.

 

دنباله‌ی زیرخانواده‌ی Uroplatinae
سرده‌ی گکوهای کوتوله Lygodactylus

 

گکوی کوتوله‌ی پاستور

نام: گکوی کوتوله‌ی پاستور Pasteur's dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus arnoulti
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: گرم‌دشت‌ها و چمن‌زارهای کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: -

نگاره: Lubomír Klátil

 

گکوی پولک‌دار کوچک

نام: گکوی پولک‌دار کوچک Tiny scaled gecko
نام علمی: Lygodactylus bivittis
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های نمناک شمال شرقی کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: -

نگاره: Stephen Zozaya

 

گکوی کوتوله‌ی بلان

نام: گکوی کوتوله‌ی بلان Blanc's dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus blanci
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های مرکز کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Dominique Schreckling

 

گکوی کوتوله‌ی برادفیلد

نام: گکوی کوتوله‌ی برادفیلد Bradfield's dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus bradfieldi
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: بیابان‌ها و گرم‌دشت‌های کشورهای آفریقای جنوبی، زیمبابوه، بوتسوانا و جنوب آنگولا در جنوب قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Tyrone James Ping

 

گکوی کوتوله‌ی دماغه

نام: گکوی کوتوله‌ی دماغه Cape dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus capensis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: درخت‌زارها و جنگل‌های مرکز و جنوب قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳/۹ سانتی‌متر برای نرها و ۴/۳ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Courtney Hundermark

 

گکوی کوتوله‌ی کامرون

نام: گکوی کوتوله‌ی کامرون Cameroon dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus conraui
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری و کشت‌زارها و باغ‌های روستایی کشورهای کامرون، گینه‌ی استوایی، ساحل عاج، غنا، توگو، بنین، گابن، لیبریا و سیرالئون در قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۳ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: NathanaelStanek

 

گکوی کوتوله‌ی کیم هاوِل

نام: گکوی کوتوله‌ی کیم هاوِل Kim Howell's dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus kimhowelli
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های کرانه‌ای شمال کشور تانزانیا در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: بدن به درازای ۹ سانتی‌متر، دُم یک دوم درازای بدن

نگاره: Klaus Rudloff

 

گکوی کوتوله‌ی کلوژ


نام: گکوی کوتوله‌ی کلوژ Kluge's dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus klugei
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: گرم‌دشت‌های شمال شرقی کشور برزیل در شرق آمریکای جنوبی
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۲/۷ تا ۳/۱ سانتی‌متر، دُم به درازای ۲/۲ تا ۲/۴ سانتی‌متر

نگاره: Claiton Machado

 

گکوی کوتوله‌ی سرزرد

نام: گکوی کوتوله‌ی سرزرد Yellow-headed dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus luteopicturatus
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی کشورهای کنیا و تانزانیا در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴ سانتی‌متر، دُم به درازای ۴ سانتی‌متر

نگاره: Hugh Smith

 

گکوی کوتوله‌ی سرسفید

نام: گکوی کوتوله‌ی سرسفید White-headed dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus picturatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌ها، گرم‌دشت‌ها و باغ‌های روستایی شرق و مرکز قاره‌ی آفریقا
اندازه: بدن به درازای ۷ تا ۹ سانتی‌متر، دُم یک دوم درازای بدن

نگاره: Arnaud Delberghe

 

گکوی کوتوله‌ی فیروزه‌ای

نام: گکوی کوتوله‌ی فیروزه‌ای Turquoise dwarf gecko
نام علمی: Lygodactylus williamsi
پایندگی: گونه‌ی رو به نابودی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های شمال شرقی کشور تانزانیا در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵ تا ۸ سانتی‌متر، دُم کم‌وبیش همین اندازه

نگاره: Odenwaldexoten

 

سرده‌ی Paroedura

 

گکوی زمینی ماداگاسکار گراندیدیر

نام: گکوی زمینی ماداگاسکار گراندیدیر Grandidier's Madagascar ground gecko
نام علمی: Paroedura androyensis
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های جنوب شرقی کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: بدن به درازای ۷ سانتی‌متر

نگاره: Ken Behrens

 

گکوی زمینی ماداگاسکار موکارد

نام: گکوی زمینی ماداگاسکار موکارد Mocquard's Madagascar ground gecko
نام علمی: Paroedura bastardi
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌ها، درختچه‌زارها و منطقه‌هایی جنوب و غرب کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۷ سانتی‌متر، دُم کوتاه‌تر از این اندازه

نگاره: Chien Lee

 

گکوی زمینی ماداگاسکار برازنده

نام: گکوی زمینی ماداگاسکار برازنده Graceful Madagascar ground gecko
نام علمی: Paroedura gracilis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های نمناک و کشت‌زارهای جنوب و شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: بدن به درازای ۱۲ سانتی‌متر

نگاره: Stephen Zozaya

 

گکوی زمینی ماداگاسکار شمالی

نام: گکوی زمینی ماداگاسکار شمالی Northern Madagascar ground gecko
نام علمی: Paroedura homalorhina
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های شمال کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: -

نگاره: Lubomír Klátil

 

گکوی زمینی هوردی

نام: گکوی زمینی هوردی Hordies' ground gecko
نام علمی: Paroedura hordiesi
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های استان آنسیرانانا در شمال کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۵/۸ سانتی‌متر، دُم به درازای ۵/۳ سانتی‌متر

نگاره: Frank Glaw

 

Paroedura lohatsara

نام: -
نام علمی: Paroedura lohatsara
پایندگی: گونه‌ی رو به نابودی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های شمال کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: بدن به درازای ۶ تا ۸ سانتی‌متر

نگاره: Ken Behrens

 

گکوی ماسوبی

نام: گکوی ماسوبی Masobe gecko
نام علمی: Paroedura masobe
پایندگی: گونه‌ی در دسترس آسیب (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: بدن به درازای ۱۶ سانتی‌متر

نگاره: Lubomír Klátil

 

گکوی پلنگچه (اوسلوت)

نام: گکوی پلنگچه (اوسلوت) Ocelot gecko
نام علمی: Paroedura picta
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های غرب و جنوب غربی کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۹/۵ سانتی‌متر برای نرها و ۸ سانتی‌متر برای ماده‌ها، دُم به درازای ۷ سانتی‌متر برای نرها و ۴/۵ سانتی‌متر برای ماده‌ها

نگاره: Jay Packer

 

سرده‌ی Ramigekko

 

گکوی انگشت‌برگی اِسوارتبرگ

نام: گکوی انگشت‌برگی اِسوارتبرگ Swartberg leaf-toed gecko
نام علمی: Ramigekko swartbergensis
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: منطقه‌های سنگی استان کِیپ غربی کشور آفریقای جنوبی در جنوب قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۷/۷ سانتی‌متر، دُم کوتاه‌تر از این اندازه

نگاره: Tyrone James Ping

 

سرده‌ی گکوهای دُم‌برگی یا دُم‌تخت Uroplatus

 

گکوی دُم‌برگی سرنیزه‌ای

نام: گکوی دُم‌برگی سرنیزه‌ای Spearpoint leaf-tail gecko
نام علمی: Uroplatus ebenaui
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های بارانی گرمسیری و جنگل‌های برگریز خشک شمال کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۴/۱ تا ۶/۶ سانتی‌متر، دُم به درازای ۱/۵ تا ۱/۸ سانتی‌متر

نگاره: Pagale Bacha

 

گکوی دُم‌تخت معمولی

نام: گکوی دُم‌تخت معمولی Common flat-tail gecko
نام علمی: Uroplatus fimbriatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های بارانی گرمسیری شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۱۴ تا ۱۹ سانتی‌متر، دُم به درازای ۱۱/۵ سانتی‌متر

نگاره: Naturgucker.de

 

گکوی دُم‌برگی غول‌پیکر

نام: گکوی دُم‌برگی غول‌پیکر Giant leaf-tail gecko
نام علمی: Uroplatus giganteus
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری شمال کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۲۰ سانتی‌متر، دُم به درازای ۱۲ سانتی‌متر

نگاره: Olaf Pronk

 

گکوی دُم‌تخت گونتِر

نام: گکوی دُم‌تخت گونتِر Gunther's flat-tail gecko
نام علمی: Uroplatus guentheri
پایندگی: گونه‌ی در دسترس آسیب (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های خشک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری غرب کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۷/۲ تا ۷/۹ سانتی‌متر، دُم به درازای ۳ تا ۴/۹ سانتی‌متر

نگاره: -

 

گکوی دُم‌برگی هِنکِل

نام: گکوی دُم‌برگی هِنکِل Henkel's leaf-tailed gecko
نام علمی: Uroplatus henkeli
پایندگی: گونه‌ی آسیب‌پذیر (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری و جنگل‌های خشک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری شمال و غرب کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۱۲ تا ۱۶ سانتی‌متر، دُم به درازای ۷/۲ تا ۱۰ سانتی‌متر

نگاره: Raúl Sánchez Serrano_

 

گکوی دُم‌تخت خط‌دار

نام: گکوی دُم‌تخت خط‌دار Lined flat-tail gecko
نام علمی: Uroplatus lineatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۱۰/۸ تا ۱۳/۹ سانتی‌متر، دُم به درازای ۷/۶ تا ۱۰/۶ سانتی‌متر

نگاره: Sue Roehl

 

گکوی دُم‌برگی شیطانی

نام: گکوی دُم‌برگی شیطانی Satanic leaf-tailed gecko
نام علمی: Uroplatus phantasticus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری و جنگل‌های کوهستانی نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: وزن ۱۰ تا ۳۰ گرم، بدن به درازای ۹ سانتی‌متر

نگاره: Mok Youn Fai
(آشنایی بیشتر با گکوی دُم‌برگی شیطانی)

 

گکوی دُم‌برگی پوست چوب‌پنبه‌ای

نام: گکوی دُم‌برگی پوست چوب‌پنبه‌ای Cork-bark leaf-tail gecko
نام علمی: Uroplatus pietschmanni
پایندگی: گونه‌ی در دسترس آسیب (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک و کوهستانی نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۸/۱ سانتی‌متر، دُم به درازای ۵/۳ سانتی‌متر

نگاره: Gary Sansom

 

گکوی دُم‌برگی سامیت

نام: گکوی دُم‌برگی سامیت Sameit's leaf-tailed gecko
نام علمی: Uroplatus sameiti
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: بدن به درازای ۱۵ تا ۲۰ سانتی‌متر

نگاره: Olaf Pronk

 

گکوی دُم‌برگی خزه‌ای

نام: گکوی دُم‌برگی خزه‌ای Mossy leaf-tailed gecko
نام علمی: Uroplatus sikorae
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: جنگل‌های دشت نمناک و کوهستانی نمناک گرمسیری یا نیمه‌گرمسیری شرق کشور جزیره‌ای ماداگاسکار در شرق قاره‌ی آفریقا
اندازه: پوزه تا پایه‌ی دُم به درازای ۸/۶ تا ۱۲/۳ سانتی‌متر، دُم به درازای ۴/۲ تا ۶/۳ سانتی‌متر

نگاره: Pavel Kirillov
(آشنایی بیشتر با گکوی دُم‌برگی خزه‌ای)

 

گونه‌های خانواده‌ی گکویان (بخش نخست) - (بخش دوم) - (بخش سوم) - (بخش چهارم) - (بخش پنجم) - (بخش ششم) - (بخش هفتم) - (بخش هشتم) - (بخش نهم) - (بخش دهم)

 

بن‌مایگان: wikipedia
گردآوری: فرتورچین

۵
از ۵
۱۲ مشارکت کننده